Jesteśmy częścią 
Czy wiesz, że aż 4149 firm w Polsce zdecydowało się na restrukturyzację firmy w 2024 roku? To prawie 9% więcej niż w poprzednim roku. Liczby te pokazują wyraźnie, że przedsiębiorcy coraz częściej szukają skutecznych rozwiązań, aby uratować swoje biznesy.
W mojej ocenie restrukturyzacja to nie tylko sposób na uniknięcie ogłoszenia upadłości dłużnika — to przede wszystkim szansa na odzyskanie płynności finansowej i rozpoczęcie nowego etapu w działalności firmy.
Restrukturyzacja to proces zmian w organizacji firmy, mający na celu poprawę jej sytuacji finansowej i efektywności działania. Obejmuje ona szereg działań, takich jak reorganizacja struktury, optymalizacja kosztów czy negocjacje z wierzycielami, które mają pomóc firmie przezwyciężyć trudności i uniknąć zamknięcia przedsiębiorstwa.
Problem polega na tym, że wielu przedsiębiorców zbyt długo zwleka z tą decyzją, nie wiedząc, kiedy dokładnie powinni rozpocząć ten proces.
Właśnie dlatego przygotowałem kompleksowy przewodnik po restrukturyzacji przedsiębiorstwa. Dowiesz się z niego:
Dodatkowo znajdziesz tu praktyczną listę kontrolną, dzięki której sprawdzisz, czy Twój biznes potrzebuje zmian restrukturyzacyjnych.
Pracując z przedsiębiorcami w kryzysie finansowym, zauważyłem, że większość z nich zbyt długo zwleka z decyzją o rozpoczęciu postępowania restrukturyzacyjnego. Statystyki są tutaj bezlitosne — aż 82% małych firm upada właśnie z powodu problemów z płynnością finansową.
Zgodnie z Krajowym i Międzynarodowym standardem rewizji finansowej nr 570, możemy wyróżnić kilka kluczowych sygnałów ostrzegawczych. W mojej praktyce najczęściej spotykam się z dwoma grupami problemów:
1. Problemy finansowe:
2. Wskaźniki ekonomiczne:
Musimy pamiętać również o innych problemach:
Często spotykam się z sytuacją, że przedsiębiorcy wpadają w pułapkę myślenia „jakoś to będzie”. Uważam, że to błędne podejście — im dłużej czekamy z działaniem, tym trudniej wyprowadzić firmę na prostą.
Jak więc się zabezpieczyć? W pierwszej kolejności polecam opracowanie planów awaryjnych na wypadek pogorszenia sytuacji. Właściciel i zarząd powinien stale monitorować kondycję firmy, aby wychwycić problemy na wczesnym etapie.
Skutecznym narzędziem, które sam często stosuję w praktyce, jest przygotowanie 13-tygodniowej prognozy płynności. Pozwala ona precyzyjnie oszacować potencjalne luki w finansowaniu i odpowiednio wcześnie zareagować.
Mamy dostępne cztery rodzaje postępowań restrukturyzacyjnych, które różnią się między sobą poziomem ochrony dłużnika i stopniem formalizacji. Przyjrzyjmy się im.
W mojej ocenie to najłatwiejsze rozwiązanie dla firm z niewielkimi problemami. Dlaczego? Po pierwsze, udział sądu jest minimalny. Po drugie, przedsiębiorca zachowuje pełną kontrolę nad majątkiem. Efektywnie umożliwia dłużnikowi zawarcie układu z wierzycielami. Jest tylko jeden warunek — suma wierzytelności spornych nie może przekroczyć 15% wszystkich wierzytelności uprawniających do głosowania nad układem.
Jakie są główne zalety postępowania o zatwierdzenie układu?
Przedsiębiorca, który ma trudności finansowe, otrzymuje ochronę przed wierzycielami i kontrahentami, którzy chcą wypowiedzieć mu umowę, przez co najmniej 4 miesiące od dnia obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego. Restrukturyzacja zadłużenia daje czas na odzyskanie płynności finansowej i zapobiega ogłoszenia upadłości dłużnika.
Współpraca z nadzorcą układu opiera się na zwykłej umowie. Jego rola sprowadza się do doradztwa ekonomiczno-prawnego i pomocy w przygotowaniu propozycji układowych.
Ten wariant sprawdza się, gdy potrzebujemy szybkiej ochrony przed wierzycielami. Podobnie jak wyżej, sporne wierzytelności po zatwierdzeniu spisu wierzytelności nie mogą przekraczać 15%. W tym postępowaniu to sąd wyznacza niezależnego nadzorcę sądowego, który kontroluje czynności dłużnika.
Co zyskujemy, wybierając to postępowanie?
Postępowanie to jest stosowane do dłużników, którzy nie spełniają warunków niezbędnych do wdrożenia zarówno przyspieszonego, jak i postępowania o zatwierdzenie układu. W praktyce będzie to miało miejsce, w przypadku gdy suma wierzytelności spornych uprawniających do głosowania nad układem przekroczy 15 proc. ogólnej sumy takich wierzytelności.
Postępowanie układowe trwa kilka miesięcy dłużej niż postępowania opisane wyżej.
Postępowanie sanacyjne to najsilniejsze narzędzie restrukturyzacyjne. Najszerzej chroni przed egzekucją, w tym przed egzekucją wierzytelności zabezpieczonych rzeczowo. Uważam, że warto rozważyć przeprowadzenie działań sanacyjnych, gdy firma wymaga głębokiej reorganizacji.
W przypadku postępowania sanacyjnego zarządca otrzymuje szerokie uprawnienia:
W postępowaniach sanacyjnych istotne dla nadzorcy odpowiedzialnego za przeprowadzenie restrukturyzacji firmy będzie również zabezpieczenie słusznych praw wierzycieli.
Porównajmy główne cechy wymienionych postępowań:
| Cecha | Zatwierdzenie układu | Przyspieszone układowe | Sanacyjne |
| Zarząd nad majątkiem | Pełny | Częściowo ograniczony | Przechodzi na zarządcę |
| Ochrona przed egzekucją | Minimalna | Częściowa | Pełna |
| Czas trwania | 2-3 miesiące | 2-4 miesiące | Do 12 miesięcy |
| Formalizacja | Niska | Średnia | Wysoka |
Pamiętajmy jednak — im większą ochronę przed wierzycielami chcemy uzyskać, tym bardziej sformalizowane będzie postępowanie restrukturyzacyjne. Dlatego istotny jest wybór odpowiedniego postępowania, dopasowanego do skali problemów naszej firmy.
Przedsiębiorcy często pytają mnie o koszty restrukturyzacji. Prawda jest taka, że nie ma jednej uniwersalnej odpowiedzi — wszystko zależy od rodzaju postępowania i stopnia skomplikowania sytuacji finansowej firmy.
Przedsiębiorca się liczyć z kilkoma podstawowymi kategoriami kosztów:
Warto wiedzieć, że w postępowaniu układowym wynagrodzenie nadzorcy i zarządcy sądowego ustala się w zależności od kilku składowych. Sposób wyliczania wynagrodzenia wskazany jest w art. 42 i art. 55 prawa restrukturyzacyjnego. W postępowaniu o zatwierdzenie układu wynagrodzenie nadzorcy jest ustalane umownie.
Pamiętajmy, że restrukturyzacja to nie koszt, a inwestycja w przyszłość firmy. Nawet jeśli początkowo wydaje się droga, może uchronić przedsiębiorstwo przed znacznie droższą upadłością.
Czas to kolejny newralgiczny element, ważny dla każdego, kto prowadzi działalność gospodarczą. Różni się w zależności od wybranej ścieżki:
Co wpływa na długość procesu? Najczęściej są to:
Przykładowo, w postępowaniu o zatwierdzenie układu doradca ma zaledwie 30 dni na sporządzenie spisu wierzytelności i plan restrukturyzacji. Później rozpoczynają się negocjacje, których długość zależy od skomplikowania propozycji układowych.
Według polskich regulacji prawnych maksymalny czas restrukturyzacji wynosi 24 miesiące.
Uważam, że warto zainwestować w profesjonalne wsparcie doradcy — może to znacząco przyspieszyć cały proces.
Jeśli chcesz odzyskać płynność finansową lub chcesz zmniejszyć swoje zobowiązania, skorzystaj z naszej bezpłatnej konsultacji. Zrobimy wszystko, aby jak najszybciej skontaktować się z Tobą i ustalić, czy i jak możemy Ci pomóc.
Jeśli wahasz się nad rozpoczęciem restrukturyzacji swojej firmy, doradzimy Ci, jakie działania pośrednie możesz przeprowadzić. Możesz spróbować indywidualnie „dogadać” się z wierzycielami, składając różne wnioski o rozłożenie zadłużenia na raty, zmniejszenie części zadłużenia lub umorzenie odsetek. Nasi eksperci doradzą, czy w Twojej sytuacji wystarczy tak zwana restrukturyzacja „miękka”, a jeśli nie — doradzimy inną formę restrukturyzacji firmy.
Z doświadczenia wiem, że sukces restrukturyzacji w dużej mierze zależy od właściwego przygotowania. Czy wiesz, od czego zacząć ten proces? Pierwszym krokiem powinno być znalezienie doświadczonego doradcy restrukturyzacyjnego.
Tutaj podstawą jest dokładne zbadanie dokumentacji finansowej. W naszej praktyce zawsze zaczynamy od:
Podstawowe pytanie, które zawsze zadajemy klientom to, czy problemy wynikają z czynników zewnętrznych (np. niewypłacalni kontrahenci), czy może wewnętrznych (słaba windykacja)?
W tym miejscu przeprowadzamy tzw. test zaspokojenia, który obejmuje:
Do wniosku restrukturyzacyjnego musimy przygotować:
Postępowanie restrukturyzacyjne jest prowadzone przez licencjonowanego doradcę restrukturyzacyjnego. W mojej ocenie, przy wyborze doradcy należy zwrócić szczególną uwagę na:
Ważne: Sprawdź, czy doradca posiada polisę OC — to kluczowe, bo ponosi on pełną odpowiedzialność za swoje decyzje.
Muszę podkreślić jeszcze jedną rzecz — terminy w Prawie restrukturyzacyjnym są bardzo krótkie. Dlatego im wcześniej zaczniesz przygotowania, tym większe masz szanse na sprawny przebieg procesu i niższe koszty.
Zauważyłem, że przedsiębiorcy często zbyt późno dostrzegają sygnały ostrzegawcze. Sprawdź, czy Twoja firma znajduje się w grupie ryzyka.
Co warto podkreślić — im szybciej zareagujesz na powyższe symptomy, tym większe masz szanse na uratowanie firmy. Nie czekaj zbyt długo z podjęciem działań naprawczych.
Wybór zależy od konkretnej sytuacji firmy. Ostateczna decyzja powinna być podjęta po dokładnej analizie sytuacji finansowej, prawnej i rynkowej przedsiębiorstwa, najlepiej przy wsparciu doradców. Niestety, musimy pomyśleć o upadłości w przypadku, gdy działania restrukturyzacyjne nie zdadzą egzaminu lub nie spełniamy wymagań. W przypadku przedsiębiorców będzie to upadłość likwidacyjna, a upadłość konsumencka dla osób fizycznych i osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą.
Restrukturyzacja to próba naprawy firmy w trudnej sytuacji, aby mogła dalej działać. Upadłość to zamknięcie firmy, gdy nie może ona już spłacić swoich długów i nie ma realnych szans na poprawę sytuacji finansowej.
| Aspekt | Restrukturyzacja | Upadłość |
| Kontrola nad firmą | Częściowa lub pełna | Utrata |
| Działalność | Kontynuowana | Zakończona |
| Ochrona przed egzekucją | Tak | Nie |
| Szansa na oddłużenie | Tak | Nie |
Restrukturyzacja może być kosztowna i czasochłonna, a także negatywnie wpłynąć na reputację firmy i morale pracowników. Ponadto proces ten może ograniczyć swobodę działania przedsiębiorstwa i nie gwarantuje sukcesu, co w najgorszym przypadku może prowadzić do upadłości. Jednak restrukturyzacja firmy to przede wszystkim szansa na uratowanie biznesu. Warto ją wykorzystać.
Radca prawny (nr TR-1576), właściciel i CEO Finerto. Doświadczenie zdobywał już podczas studiów świadcząc usługi w ramach działalności gospodarczej zarówno dla biur rachunkowych jak i kancelarii. Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
UMÓW SIĘ NA KONSULTACJĘ
Poznaj kluczowe zasady Prawa własności przemysłowej i dowiedz się, jak chronić wynalazki, wzory użytkowe, wzory przemysłowe, znaki towarowe oraz innowacyjne projekty w przedsiębiorstwie. Praktyczne wskazówki obejmują procedury Urzędu Patentowego, strategie rejestracyjne oraz zasady wynagradzania twórców, co podkreśla, że ustawa przyznaje zdolność prawną do ochrony wynalazków.
Księgowość online to kompleksowe rozwiązanie dla firm, które łączy funkcje fakturowania, ewidencji i raportowania w jednym panelu. Dzięki temu wystawianie faktur, prowadzenie księgi przychodów i rozchodów oraz rozliczanie podatków odbywa się w intuicyjnym programie, często dostępnym także jako aplikacja mobilna — czyli prowadzenie księgowości o każdej godzinie i z każdego miejsca.
W dynamicznie zmieniającym się otoczeniu prawnym i gospodarczym audyt podatkowy staje się jednym z kluczowych narzędzi wspierających optymalizację podatkową w działalności gospodarczej. Przedsiębiorcy coraz częściej zdają sobie sprawę, że skuteczne zarządzanie zobowiązaniami podatkowymi to nie tylko kwestia obowiązku wobec fiskusa, ale również element strategii finansowej i zarządczej, pozwalający zmniejszyć obciążenia podatkowe w granicach obowiązującego prawa podatkowego.
Bilans to jedno z najważniejszych narzędzi w świecie finansów i rachunkowości. Choć wielu osobom kojarzy się wyłącznie z księgowością, jego znaczenie wykracza daleko poza biuro rachunkowe. To właśnie bilans pozwala zajrzeć w głąb firmy i zrozumieć, jak wygląda jej sytuacja finansowa w konkretnym momencie.
